Dnia 16 lutego 2026 r. w siedzibie Zachodniopomorskiej Izby Rolniczej odbyło się posiedzenie Zarządu ZIR poszerzone o przedstawicieli Związku Rolników Uecker-Randow e.V. Dodatkowo jego uczestnikiem był pan Andrzej Syczewski – Prezes Szczecińskiego Związku Hodowców Bydła.

Spotkanie poświęcone było przede wszystkim aktualnej sytuacji rolnictwa w Europie oraz wyzwaniom stojącym przed producentami rolnymi w Polsce i Niemczech. Wśród podniesionych tematów znalazły się:

1. Sytuacja ogólna w Europie i handel międzynarodowy

Głównym tematem rozmów była sytuacja gospodarcza w Europie oraz możliwe reakcje Unii Europejskiej na zwiększone dostawy produktów rolnych z krajów trzecich, w szczególności z państw Mercosur, Indii, Kanady oraz Ukrainy. Podczas dyskusji wskazano, że Polska podchodzi do liberalizacji handlu rolnego z dużą ostrożnością. W ocenie strony polskiej otwieranie rynku UE na produkty rolne z krajów, w których obowiązują odmienne standardy produkcji prowadzi do zaburzenia zasad uczciwej konkurencji. Szczególne miejsce w rozmowie zajęła kwestia Ukrainy, ponieważ Polska odczuła bezpośrednie skutki zwiększonego napływu zbóż i rzepaku z Ukrainy w poprzednich sezonach. Przedstawiciele Zarządu wskazali, że bez odpowiednich zabezpieczeń dalsza liberalizacja handlu może prowadzić do pogłębienia kryzysu opłacalności produkcji rolnej, szczególnie w sektorze zbóż, rzepaku i wołowiny, a w konsekwencji do ograniczania produkcji i rezygnacji z działalności przez część gospodarstw.

Strona niemiecka podkreśliła, że większe obawy niż umowa z krajami Mercosur budzi napływ towarów z Ukrainy, zwłaszcza w kontekście zbóż i rzepaku. Zwrócono uwagę na kwestie konkurencyjności, różnic w standardach produkcji oraz wpływu importu na ceny w krajach członkowskich UE.

2. Rynki rolne – zboża, rzepak, białko roślinne

Zarówno polscy, jak i niemieccy rolnicy zwracali uwagę na dużą zmienność cen zbóż w ostatnich sezonach. Po okresie wysokich notowań nastąpiła wyraźna korekta cen, przy jednoczesnym utrzymaniu wysokich kosztów produkcji. W obu krajach podnoszono problem nieprzewidywalności rynku – rolnicy mają trudności z podejmowaniem decyzji produkcyjnych i inwestycyjnych przy tak dużej zmienności cen i niepewności regulacyjnej.

W odniesieniu do rzepaku polscy przedstawiciele podkreślali niezadowolenie z obecnych cen skupu, które w ich ocenie nie rekompensują wysokich kosztów uprawy, natomiast niemieccy rolnicy wskazywali na podobne problemy kosztowe, jednak w ich przypadku istotne znaczenie ma stabilny popyt ze strony krajowego przemysłu przetwórczego i sektora biogazowego.

Podkreślono, że bez skutecznych instrumentów ochronnych i większej przewidywalności regulacyjnej rynki zbóż i rzepaku w UE mogą w kolejnych latach ulec dalszej destabilizacji, co wpłynie na bezpieczeństwo żywnościowe.

3. Rynek mleka

W tym punkcie przedstawiono aktualną sytuację na rynku mleka, ponieważ zarówno w Polsce, jak i w Niemczech sektor mleczarski odgrywa istotną rolę w strukturze rolnictwa. W chwili obecnej rynek mleka charakteryzuje się dużą zmiennością cen. Zarząd ZIR wskazał, że w Polsce przy obecnych cenach skupu opłacalność produkcji w wielu gospodarstwach jest ograniczona. Strona niemiecka podkreśliła, że w Niemczech obserwuje się postępującą koncentrację produkcji i spadek liczby gospodarstw mlecznych, przy jednoczesnym wzroście średniej wielkości stad. Dodatkowo niemiecki sektor mleczarski jest silnie powiązany z eksportem, co oznacza większą zależność od sytuacji na rynkach światowych. Podkreślono, że brak długofalowej stabilizacji może prowadzić do dalszego ograniczania produkcji i uzależnienia UE od importu.

4. Biogazownie

Istotnym punktem rozmów była kwestia rozwoju biogazowni rolniczych. Strona niemiecka przedstawiła swoje doświadczenia w zakresie funkcjonowania instalacji biogazowych i ich znaczenia dla stabilizacji dochodów gospodarstw. Kluczowym czynnikiem rozwoju biogazowni w Niemczech był stabilny system wsparcia dzięki temu rolnicy mogli planować inwestycje długoterminowe, a banki chętnie finansowały projekty. Obecnie niemiecki sektor wchodzi w fazę modernizacji i dostosowania do nowych realiów. Zarząd ZIR podkreślił, że w Polsce w ostatnich latach widoczny jest wzrost zainteresowania tym sektorem, ponieważ biogazownie są postrzegane jako szansa na dywersyfikację dochodów gospodarstw i poprawę bilansu energetycznego obszarów wiejskich.

5. Następstwo pokoleń i rynek pracy

W tym punkcie Zarząd ZIR zapytał o sytuację młodych rolników i zainteresowanie przejmowaniem gospodarstw przez następców w Niemczech. Niemieccy przedstawiciele podkreślili, że młodzi ludzie przejmują gospodarstwa głównie wtedy, gdy widzą w nich realną perspektywę stabilnego dochodu i rozwoju. Wskazano, że powyższy problem dotyczy obu krajów i stanowi jedno z kluczowych wyzwań dla przyszłości rolnictwa, ponieważ bez skutecznego systemu wspierania młodych rolników trudno będzie utrzymać produkcję rolną na obecnym poziomie.

6. Wspólna Polityka Rolna po 2027 roku

W końcowej części spotkania poruszono temat przyszłości Wspólnej Polityki Rolnej po 2027 roku. Zarówno Zarząd, jak i przedstawiciele niemieckich rolników wyrazili obawy dotyczące kierunku zmian, poziomu finansowania oraz dalszego zwiększania wymogów środowiskowych. Podkreślono konieczność zapewnienia równych warunków konkurencji dla rolników w całej Unii Europejskiej. Jednogłośnie stwierdzono, że nadchodząca reforma będzie miała kluczowe znaczenie dla stabilności ekonomicznej gospodarstw oraz bezpieczeństwa żywnościowego Unii Europejskiej.

Podsumowując, spotkanie przebiegło w konstruktywnej atmosferze i pozwoliło na wymianę doświadczeń oraz poglądów na temat aktualnych wyzwań stojących przed rolnictwem w Polsce, Niemczech i całej Europie. Potwierdziło, że mimo różnic w strukturze rolnictwa obu krajów, kierunek wyzwań jest zbieżny. Uczestnicy powyższego spotkania wyrazili wolę dalszej współpracy i kontynuowania dialogu, uznając, że wspólne stanowiska organizacji rolniczych z państw przygranicznych mogą mieć istotne znaczenie w kształtowaniu przyszłej polityki rolnej Unii Europejskiej.

Na tym spotkanie zakończono.